Đưa tiến bộ khoa học, công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo (ĐMST) và chuyển đổi số (CĐS) về vùng nông thôn, là một trong những định hướng quan trọng để phát triển nông nghiệp, nông thôn trên địa bàn thành phố Cần Thơ.
Trên địa bàn thành phố Cần Thơ hiện có 72 xã trực thuộc. Đến cuối năm 2025, thành phố Cần Thơ có 59/72 xã nông thôn mới. Trong đó có 15 xã nông thôn mới nâng cao và 2 xã nông thôn mới kiểu mẫu. Hạ tầng nông thôn và các dịch vụ thiết yếu phát triển đồng bộ; cơ cấu kinh tế - lao động chuyển dịch đúng hướng. Thu nhập bình quân đầu người ở nông thôn đạt 66 triệu đồng/người/năm, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 0,59%. Tình hình an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội nông thôn luôn được giữ vững.
Bước sang giai đoạn 2026-2030, xây dựng nông thôn mới trên địa bàn thành phố Cần Thơ chuyển trọng tâm sang phát triển theo chiều sâu, đặt ra yêu cầu khắt khe hơn về chất lượng và tính bền vững. Không chỉ dừng lại ở việc hoàn thiện hạ tầng, chương trình còn thúc đẩy chuyển đổi toàn diện về kinh tế, xã hội và môi trường. Đây là một thách thức lớn đối với các địa phương trong thời gian tới. Căn cứ Bộ tiêu chí nông thôn mới quốc gia giai đoạn 2026-2030, Cần Thơ phấn đấu xây dựng 9 xã đạt chuẩn nông thôn mới trong năm 2026.
Tuy nhiên hiện nay, việc xây dựng nông thôn mới tại thành phố Cần Thơ còn đối mặt với nhiều thách thức. Một số công trình hạ tầng giao thông, văn hóa đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao, nông thôn mới kiểu mẫu từ giai đoạn trước nay đã xuống cấp, đòi hỏi nguồn lực lớn để duy tu, sửa chữa. Năng lực tổ chức sản xuất và kinh tế hợp tác vẫn là khâu yếu. Phương thức sản xuất nông nghiệp còn manh mún, thiếu liên kết chuỗi. Năng lực quản lý của các hợp tác xã còn nhiều hạn chế dẫn đến việc chưa xây dựng được những mô hình kinh tế chủ lực mang tính đột phá,…
Đưa tiến bộ KHCN, ĐMST và CĐS về vùng nông thôn, là một trong những định hướng quan trọng để thực hiện đạt mục tiêu trên. Tại xã Hỏa Lựu và xã Vĩnh Viễn, nơi nổi danh với đặc sản khóm Cầu Đúc, được thành phố xác định là cây trồng chủ lực trong đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp, được quan tâm hỗ trợ ứng dụng KHCN, ĐMST và CĐS từ khâu sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm, góp phần nâng cao đời sống người dân.
Những năm qua, nông dân được hỗ trợ phục tráng giống khóm Queen đặc trưng, áp dụng kỹ thuật canh tác theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP gắn với truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Ứng dụng cơ giới hóa từ khâu sản xuất đến thu hoạch và xây dựng thương hiệu tập thể, chỉ dẫn địa lý cho sản phẩm. Phát triển hàng chục sản phẩm OCOP từ trái khóm Cầu Đúc. Chính quyền kêu gọi doanh nghiệp đầu tư nhà máy chế biến, ký kết bao tiêu dài hạn giúp nông dân yên tâm sản xuất. Một số hộ dân kết hợp canh tác khóm với làm du lịch cộng đồng, tăng cường quảng bá trên các mạng xã hội.
Còn tại xã Phương Bình, hiện đang chuyển từ cây mía sang trồng giống khóm MD2, với có năng suất cao, chất lượng vượt trội, phù hợp đất phèn và được doanh nghiệp chế biến WestFood Hậu Giang bao tiêu toàn bộ. Hơn 40 hộ dân tham gia trồng 120mha khóm MD2 đều được hỗ trợ kỹ thuật, phân bón, con giống trả chậm. Liên kết “bốn nhà” (nhà nông – doanh nghiệp – nhà khoa học – Nhà nước) đã giúp mô hình này đạt hiệu quả vượt trội, với năng suất 70–90 tấn/ha, giá thu mua ổn định và lợi nhuận gấp 10 lần trồng mía.
Có thể thấy, sự liên kết giữa chính quyền – hợp tác xã – doanh nghiệp – nhà khoa học đã phát huy hiệu quả trong phát triển nông nghiệp, nông thôn tại thành phố Cần Thơ. Các chính sách hỗ trợ được triển khai đồng bộ. Các buổi tập huấn, bồi dưỡng, giúp người dân tiếp cận kỹ năng số, nâng cao năng lực quản trị, quản lý dữ liệu, marketing trực tuyến. Hỗ trợ đăng ký mã số vùng trồng, chứng nhận VietGAP, GlobalGAP, đáp ứng yêu cầu xuất khẩu. Xúc tiến thương mại số, giúp sản phẩm OCOP, đặc sản địa phương tiếp cận sàn thương mại điện tử và hệ thống siêu thị lớn.
Tại xã Long Phú, nhiều mô hình nông nghiệp công nghệ cao được triển khai như: sử dụng giống chất lượng cao, hệ thống tưới tự động, cơ giới hóa sản xuất, máy bay không người lái phun thuốc, cùng các thiết bị hiện đại trong nuôi trồng thủy sản; chú trọng truy xuất nguồn gốc sản phẩm, qua đó bưởi đã được cấp mã số vùng trồng. Bên cạnh đó, chương trình OCOP được triển khai với 3 sản phẩm tiềm năng đạt chuẩn 3 sao, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm và thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, công tác cải cách hành chính và CĐS đạt nhiều kết quả tích cực, với 99,94% hồ sơ tiếp nhận trực tuyến; hơn 99,9% hồ sơ được giải quyết trước hạn. Tỷ lệ thanh toán trực tuyến, số hóa hồ sơ và cấp kết quả điện tử đều đạt mức rất cao, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp. Thực hiện Đề án 06, xã cấp căn cước cho 97,6% người dân đủ điều kiện; tỷ lệ người dân có tài khoản VNeID đạt gần 77%; việc tích hợp giấy tờ cá nhân trên VNeID và triển khai học bạ số cho 100% học sinh được thực hiện hiệu quả, góp phần thúc đẩy xây dựng chính quyền số và xã hội số trên địa bàn.
Cần Thơ còn triển khai mạnh mẽ CĐS nông thôn với mô hình “Ấp thông minh”, với hệ thống camera an ninh, wifi cộng đồng và Tổ công nghệ số cộng đồng hướng dẫn người dân cài đặt ứng dụng, thanh toán điện tử, nộp hồ sơ trực tuyến và quảng bá nông sản. Nhờ đó, nông sản Cần Thơ đã lên các sàn Postmart, Voso, Shopee, Lazada, được tiêu thụ khắp cả nước và xuất khẩu thử nghiệm ra thị trường quốc tế. Nhiều xã đã tiên phong xây dựng cơ sở dữ liệu nông hộ, hướng dẫn người dân livestream bán hàng, tạo nên hình ảnh người nông dân “thông minh – số hóa – chủ động”.
Về phía Sở KH&CN đã tham mưu đánh giá chuyên ngành đối với 14 sản phẩm tham gia đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP trên địa bàn thành phố. Hướng dẫn các địa phương xây dựng kế hoạch nhiệm vụ và dự toán kinh phí KHCN, ĐMST và CĐS năm 2026. Đồng thời, nghiên cứu, góp ý một số dự thảo kế hoạch của thành phố liên quan đến phát triển nông nghiệp, Chương trình OCOP và các Chương trình mục tiêu quốc gia. Xây dựng báo cáo tham luận về hỗ trợ ứng dụng công nghệ, ĐMST, CĐS và nâng cao năng lực sản xuất cho hợp tác xã.
Những chuyển biến tích cực trong lĩnh vực nông nghiệp và khởi sắc diện mạo nông thôn đã khẳng định hướng đi đúng của thành phố Cần Thơ khi xây dựng nông thôn mới gắn với KHCN, CĐS và nông nghiệp hiện đại. Qua đó, giúp nông nghiệp, nông thôn Cần Thơ phát triển bền vững và tiếp tục đóng góp quan trọng vào sự phát triển chung của toàn thành phố.
Mời Quý độc giả theo dõi thêm tin tức về hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số TP. Cần Thơ trên Ấn phẩm Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thành phố Cần Thơ năm 2026.
Thông tin chi tiết xin liên hệ:
TRUNG TÂM KHỞI NGHIỆP VÀ ĐỔI MỚI SÁNG TẠO TP. CẦN THƠ
Địa chỉ: 118/3 Trần Phú, phường Cái Khế, TP. Cần Thơ
Số điện thoại: 02923 824031
Email: casic@cantho.gov.vn
